بیروڕا
ڕوسیا و ئیسرائیل لە هێڵی پەیوەندی گەرمەوە بۆ ڕووبەڕووبوونەوە
بورهان شێخ ڕه‌ئوف
هەر لەوكاتەی لە مانگی ئەیلولی 2015 ەوە  ڕوسیا  هاتە ناو كێشەو ململانێكانی سوریاوە هەماهەنگی و پەیوەندی یەكی گەرمی لە گەڵ دەوڵەتی ئیسرائیل دەستپێكرد بەو ئومێدەی خۆیان لە بەریەككەوتن بپارێزن لە ئاسمان و خاكی سوریادا بە شێوەیەك گەلێك كۆبوونەوەو دیداری دووقۆڵیان ڕێكخستبوو تەنانەت بنیامین نەتەنیاهو سەرۆك وەزیرانی ئیسرئیل تاماوەیەك پێش ئێستا لە دوو ساڵی ڕابردوودا هەشت جار سەردانی مۆسكۆی كردبوو دوای ئەوەش دووجاری تر چووە .
كۆبوونەوەكان لە سەرئاستی جیاوازبووە لە نێوانیاندا چ بواری سەربازی و هەواڵگری و سیاسی و جگە لە هێڵێكی پەیوەندی گەرم لە نێوانیاندا واتە لە نێوان بنكەی حمێمیی ڕووسی لە لازقیەو وەزارەتی بەرگری ئیسرائیل لە تەلئەبیب , لەم ڕێگەشەوە ڕوسیا توانی بووی ترسی ئیسرائیلیەكان بڕەوێنێتەوە لە بوونی هێزەكانی ئێران و حزبوڵای لوبنان لە سوریا ئەویش لە ڕێگای فشار خستنە سەر ئێران كە ڕاوێژ كارەكان  هێزەكانی خۆی و میلیشیاكانی حزبوڵاو هەموو هێزە وابەستەكانی خۆی بە ماوەی 120 كم بكێشێتەوە لەسێگۆشەی قنێترە ی باشووری دیمەشق و سویدائو  جۆلان و هەروەها ڕێگەدان بە ئیسرائیل بۆ هێرشكردنە سەر هێزی هاوپەیمانەكانی سوریا وئێران بە ڕادەیەك  202 جار هێرشی هەوایی كراوەتە سەریان لە ماوەی هەژدە مانگدا.
یەكێك لەو هەڵوێست و هەوڵانەی ڕوسیا بۆ پێشگرتن بە هەڵگیرسانی شەڕو ئاژاوەی گەورە لە نێوان ئیسرائیل و سوریا و ئێران ئەو كاتە بوو لە مانگی شوباتی ڕابردووی ئەمساڵ 2018 كە فڕۆكەF 16  ەكەی ئیسرائیل خرایە خوارەوە لە سوریا بنكە حمێمیم هەموو هەوڵەكانی خستە گەڕ لەسەرداخوازی ئیسرائیل بۆ ئەهوەنكردنەوەی دۆخەكە . بەڵام واجارێكی تر دۆخەكە لەبەردەم تەقینەوەیەكی مەترسیداردایە كاتێك دووشەمەی ڕابردوو فڕۆكەیەكی ئێڵ 20 ڕوسی خرایە خوارەوە كە پانزە پلەداری ڕوسی سەرنشینی بوون هەموو كوژران لە كاتی هێرشێكی ئیسرائیلی بۆ سەر بنكەیەكی  توێژینەوەی زانستی و تەكنیكی  سوریا كە  ڕوسەكان ئەمە بەكارێكی ئەنقەست دەزانن و  هەرچەندە هەواڵەكان باس لەوە دەكەن كە بائاگری دۆست خراوەتە خوارەوە واتە بە ئاگری ڕۆكێتی s200  سوری كە ئەمە تووڕەیی توندی ڕوسیا لێكەوتەوە وهەندێك بڕیاری توندی دەركردووە كە لەوەیە دۆخەكە بەشێوەیەكی چاوەڕوان نەكراو بگۆڕێت .
بڕیارەكانی ڕوسیا 
ڕوسیا سێ‌ بڕیاری توندی دەركردووە كەدژ بە بەرژەوەندی ئیسرائیلن  ئەوانیش  ئەمانەن :-
1. ڕادەستكردنی سیستمی مووشەكی بەرگری  S300 لە ماوەی دوو هەفتەدا بە سوریا  كە ئەم خاسیەتانەی تێدایە ( پێكانی ئامانج لە دووری 250 كم هەروەها پێكانی ئامانجی ئاسمانی و هەوایی جۆراو جۆر وەكو فڕۆكە مووشەكی بالیستی و مووشەكی تریش لەبەرزایی 10م تا 30 كم هەروەها چاودێری كردنی 200 ئامانج و هەروەها شەڕ لەگەڵ 24 ئامانجیشدا لە یەك كاتدا هەروەها توانایەكی زۆری  بۆ شەڕی ئملكترۆنی  )
2. دانان و جێگیر كردنی سیستمێكی ئۆتۆماتیكی كە هەموو بنكە بەرگرییەكانی سوریا بەیەكەوە ببەستێتەوەو هەموو ئامانجە یارو نەیارەكان لە یەك جودا بكاتەوە هەروەها كۆنترۆڵكردنی بڕیاری پێویست .
3. دانانی سیستمێكی ئەلكترۆنی تەشویش دژ بە هەموو ئەو فڕۆكەو ڕۆكێت و مانگە دەستكردانەی كە نزیك دەبنەوە لە كەنارەكانی دەریای ناوەڕاست لە  سوریا .
ئامانجی پۆتین لوم بڕیارانە 
ئامانجی سەرۆك پۆتین و ڕوسیا لەم هەنگاوانە بەدەستهێنانی  چەند ئامانجێكی سیاسی و سەربازییە  لەوانە:-
1. ناردنی مەسجێك كە ڕوسیا هێزێكی گەورەو زەبەلاحە.
2. كۆتایهێنان بە ئۆپەراسیۆنە هەواییەكانی ئیسرائیل لە سوریا كە بووەتە مایەی نیگەرانییەكی زۆر بۆ هاوپەیمانەكانی ڕوسیا لە سوریا واتە ئێران كە وای دەخوێننەوە كە بەرژەوەندی ئیسرائیل دەخاتە سەرووی بەرژەوەندی ئەوانەوە .
3. ناردنی مەسجێكی بەهێزی تر بۆ ئەمریكا هەردوو هاوپەیمانەكەی  بەریتانیا و فەرەنسا كە ئیتر ناتوانن نكووڵی لە ڕۆڵی ڕوسیا لە سوریا بكەن وناتوانن ڕێز لە سەروەری سوریاش نەگرن تا كۆتایی .
4. هەوڵدانی پۆتینە بۆ دانانی نەخشەڕێگایەكی نوێ‌ بۆ چارەسەری كێشەی سوریا بە دیدێكی نوێوە بۆسەر مێزی دانوستان كە ئەمریكاو ڕوسیا و ئیسرائیلیش بگرێتە خۆ .
‌‌ زیاتر ...
شادمان مەلا حەسەن
سەعدی ئەحمەد پیرە
زۆرترین خوێندراو
  • 24 کاتژمێر
  • هەفتە
  • مانگ